CHÍNH TRỊ LUẬN (POLITICS) – Aristotle

QUYỂN 1: TỔNG QUÁT

(p67) Khi việc sử dụng tiền bạc (dưới hình thức tiền đồng) được phát mình do như cầu trao đổi nhu yếu phẩm, một nghệ thuật tích lũy của cải khác ra đời, đó là nghệ thuật buôn bán. Lúc đầu có lẽ đây cũng là một vấn đề đơn giản, nhưng rồi trở nên càng lúc càng phức tạp khi người ta học được từ kinh nghiệm những cách thức để kiếm lời nhiều nhất. Khi tiền bạc được sử dụng, nghệ thuật tích lũy của cải thường được đồng hóa với việc kiếm được nhiều tiển, và trở thành nghệ thuật tích lũy của cải và làm giàu. Thực ra, sự giàu có, theo nhiều người, là có một số lớn lượng tiển bạc, vì nghệ thuật tích lũy của cải và buôn bán đều dính dáng đến tiền bạc. Những người khác lại cho rằng tiển bạc là vật giả tạo, do quy ước tạo nên, chứ không phải tự nhiên, vì lẽ nếu người sử dụng dùng một sản vật khác thay thế, thì tiển bạc sẽ trở thành vô dụng vì nó không phải là một phương tiện có ích gì cho nhu cầu của cuộc sống. Thật thế, những kẻ có nhiều tiền vẫn có thể thiếu những thực phẩm cần thiết. Ihế thì đó có phải là của cải không khi một người có rất nhiều mà vẫn phải chết vì đói, như vua Midas trong truyện ngụ ngôn, người đã xin thần thánh biến tất cả mọi thứ ông đụng vào thành vàng?!

Làm giàu là một thứ nghệ thuật không cần thiết.

(p75) [Nói vắn tắt,] những nghề đòi hỏi nhiều kỹ năng là những nghề ít may rủi nhất: nghề nguy khó nhất là những nghề có thể mang lại thương tích, nghề hạ tiện nhất là những nghề lao động chân tay, và nghề tầm thường nhất là những nghề không đòi hỏi sự xuất sắc.

QUYỂN 2 ,3: MÔ HÌNH NHÀ NƯỚC LÝ TƯỞNG (TRÊN LÝ THUYẾT)

QUYỂN 4: CÁC MÔ HÌNH HIẾN PHÁP TRONG THỰC TẾ

QUYỂN 5: CÁCH MẠNG

Những người tài năng kiệt xuất là những người có lý lẽ vững chắc nhất để nổi loạn (vì chỉ có họ mới thực sự là không bình đẳng với người khác), nhưng những người này lại ít có khuynh hướng nổi loạn nhất.

Những nguyên nhân gây ra cách mạng (tất cả là từ sự bất bình đẳng) (p270):
– Sự ngạo mạn và lòng tham của quan chức
– Sự siêu việt (một hay nhiều người có một thế mạnh quá mức)
– Sự sợ hãi (làm sai sợ phạt, hoặc sợ bất công nên ra tay trước), sự khinh thường
– Sự gia tăng bất cân xứng của bất kỳ một phần tử nào trong nước
– Khác biệt sắc tộc
– Tình trạng lãnh thổ

QUYỂN 6: PHƯƠNG THỨC THIẾT LẬP CHẾ ĐỘ DÂN CHỦ VÀ QUẢ ĐẦU

(bỏ qua do quá chi tiết)

QUYỂN 7: LÝ TƯỞNG CHÍNH TRỊ VÀ NGUYÊN LÝ VỀ GIÁO DỤC

– Mưu đồ chiến tranh, dù được nhiều người xem là vinh dự, không phải là cứu cánh tối thượng mà chỉ là phương tiện.
– Không nên trau dồi đức tính theo kiểu người Sparta (điều tốt đẹp chỉ có thể đạt được qua sự trau dồi đức tính dũng cảm trong chiến tranh). Họ đã sai lầm khi xem những của cải vật chất bên ngoài có giá trị cao hơn những điều tốt đẹp do việc trau dồi đức tính mang lại.
– Việc huấn luyện thể chất phải đi trước việc huấn luyện về tinh thần, thứ đến là việc huấn luyện để kiềm chế những hành vi bản năng, nhằm để phát triển lý trí. Và việc huấn luyện thể chất, nói chung, nhằm để phát triển tâm trí.

QUYỂN 8: HUẤN LUYỆN THANH THIẾU NIÊN

– Cái học mà chỉ nhắm đến cái lợi thì sẽ không giúp cho người ta trở nên tự do và thăng hoa được.
– Một hiển nhiên nữa là trong giáo dục trẻ con, thực hành phải được dạy trước lý thuyết, và thể dục được dạy trước trí dục. Cho nên, trẻ con nên được giao cho những HLV thể dục để tập luyện cho chúng có thân thể dẻo dai, và sau đó là những giáo đầu dạy chúng võ thuật.
– Ta không nên lao động tâm trí và thể chất cùng một lúc, vì hai loại vận động này đối chọi với nhau. Những hoạt động thể chất là trì trệ sự suy nghĩ, những hoạt động tâm trí làm chậm lại những hoạt động thể chất.
– Học nhạc là bởi vì âm nhạc làm tâm hồn người ta hân hoan, sự hân hưởng của tâm trí trong lúc thư nhàn. Âm nhạc có khả năng tạo thành cá tính, nên được đưa vào chương trình giáo dục trẻ con. Âm nhạc là môn học thích hợp cho tuổi thanh thiếu niên, vì những người trẻ tuổi sẽ không, nếu họ có thể tránh được, chịu đựng những gì không đem lại ngọt ngào hay thích thú, và âm nhạc tự nó đã có sẵn sự ngọt ngào.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s